KHUYẾN CÁO PHÒNG, CHỐNG BỆNH DO VI RÚT EBOLA – CHỦ ĐỘNG NHẬN BIẾT VÀ BẢO VỆ SỨC KHỎE

Theo thông tin từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), từ ngày 5/5 đến 20/5/2026, tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda đã ghi nhận 600 ca nghi mắc virus Ebola, trong đó có 139 trường hợp tử vong. Hơn 50 ca được xác định nhiễm Bundibugyo – một trong 6 chủng của virus Ebola.

Ngày 17/5/2026, WHO đã công bố dịch Ebola do chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế.

Trước nguy cơ bệnh Ebola xâm nhập vào Việt Nam, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Y tế, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh đã tổ chức họp Hội đồng chuyên môn ngày 22/5/2026 nhằm cập nhật hướng dẫn quốc gia về chẩn đoán và điều trị bệnh. Đến ngày 25/5/2026, Bộ Y tế chính thức ban hành Hướng dẫn mới tại Quyết định số 1505/QĐ-BYT.

Bệnh do vi rút Ebola là gì?

Bệnh do vi rút Ebola (Ebola Virus Disease – EVD) (trước đây gọi là sốt xuất huyết Ebola) là bệnh truyền nhiễm cấp tính đặc biệt nguy hiểm do vi rút Ebola gây ra. Đây là một trong những bệnh có tỷ lệ tử vong cao, có khả năng lây lan nhanh và tiềm ẩn nguy cơ bùng phát thành dịch nếu không được phát hiện, kiểm soát kịp thời.

Theo Bộ Y tế, bệnh lây truyền chủ yếu qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết hoặc các chất bài tiết của người mắc bệnh; tiếp xúc với đồ dùng, vật dụng bị nhiễm mầm bệnh hoặc thi thể người tử vong do Ebola. Người bệnh có thể diễn biến nặng nhanh chóng với các biến chứng như xuất huyết, sốc, suy đa cơ quan và tử vong.

Đường lây truyền của bệnh Ebola

Vi rút Ebola không lây truyền qua không khí như cúm hay COVID-19 mà chủ yếu lây qua tiếp xúc trực tiếp với nguồn bệnh.

Các đường lây truyền thường gặp bao gồm:

Tiếp xúc với máu, nước bọt, nước tiểu, phân, chất nôn, mồ hôi, tinh dịch hoặc các dịch cơ thể khác của người bệnh.
Tiếp xúc với vật dụng, quần áo, chăn màn hoặc dụng cụ y tế nhiễm vi rút.
Tiếp xúc trực tiếp với thi thể người tử vong do Ebola.
Phơi nhiễm nghề nghiệp trong quá trình chăm sóc, điều trị người bệnh nếu không thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng hộ cá nhân.

Dấu hiệu nhận biết bệnh do vi rút Ebola

Thời gian ủ bệnh

Bệnh Ebola có thời gian ủ bệnh từ 2 đến 21 ngày kể từ khi tiếp xúc với nguồn lây.

Triệu chứng giai đoạn khởi phát

Người bệnh thường xuất hiện các triệu chứng không đặc hiệu như:

Sốt cao đột ngột.
Đau đầu.
Đau cơ, đau khớp.
Đau họng.
Mệt mỏi, suy nhược.
Buồn nôn, nôn.
Tiêu chảy.
Đau bụng.
Viêm kết mạc mắt.

Dấu hiệu đặc trưng

Một số trường hợp xuất hiện ban đỏ sẫm màu lan rộng trên cơ thể, là dấu hiệu thường gặp trong quá trình tiến triển của bệnh.

Dấu hiệu nặng cần cấp cứu

Khi bệnh diễn biến nặng, người bệnh có thể xuất hiện các biểu hiện xuất huyết như:

Chảy máu chân răng.
Ho ra máu.
Đi ngoài phân đen.
Đái máu.
Xuất huyết dưới da hoặc xuất huyết tại nhiều vị trí khác.

Nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh có thể nhanh chóng rơi vào tình trạng sốc, suy đa tạng và đe dọa tính mạng.

Các biện pháp phòng, chống bệnh Ebola

Khuyến cáo phòng chống bệnh ebola Bộ Y tế — *Khuyến cáo phòng chống bệnh ebola theo hướng dẫn của Bộ Y tế 2026*

Đối với người bệnh

Khi được chẩn đoán hoặc nghi ngờ mắc bệnh Ebola, người bệnh cần:

Được cách ly và điều trị tại cơ sở y tế theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế.
Hạn chế tối đa tiếp xúc với người khác.
Vận chuyển bằng phương tiện chuyên dụng và bảo đảm đầy đủ trang bị phòng hộ.
Các chất thải, vật dụng cá nhân và dụng cụ y tế phải được khử khuẩn, xử lý đúng quy định kiểm soát nhiễm khuẩn.

Đối với người tiếp xúc gần

Người tiếp xúc gần bao gồm:

Người sống cùng nhà với người bệnh.
Người tiếp xúc trực tiếp với máu hoặc dịch cơ thể của người bệnh.
Người tiếp xúc với đồ dùng nhiễm mầm bệnh.
Nhân viên y tế có nguy cơ phơi nhiễm.

Các đối tượng này cần:

Theo dõi sức khỏe liên tục trong 21 ngày kể từ lần tiếp xúc cuối cùng.
Hạn chế tiếp xúc với cộng đồng trong thời gian theo dõi.
Thực hiện vệ sinh cá nhân thường xuyên.
Rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.
Thông báo ngay cho cơ sở y tế khi xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ.

Những lưu ý quan trọng

Trong thời gian theo dõi sức khỏe sau phơi nhiễm hoặc tiếp xúc với nguồn bệnh, cần:

Không hiến máu, mô, tạng hoặc tinh dịch.
Không cho trẻ bú mẹ khi có chỉ định theo dõi nguy cơ nhiễm bệnh.
Tuân thủ đầy đủ hướng dẫn của cơ quan y tế.

Chủ động phát hiện sớm để bảo vệ sức khỏe cộng đồng

Ebola là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhưng có thể được kiểm soát hiệu quả nếu phát hiện sớm, cách ly kịp thời và thực hiện nghiêm các biện pháp phòng chống dịch bệnh.

Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc khuyến cáo người dân chủ động theo dõi sức khỏe, nâng cao ý thức phòng bệnh và liên hệ ngay với cơ sở y tế khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ hoặc có tiền sử tiếp xúc với nguồn lây.

Việc phát hiện sớm và xử trí kịp thời không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe bản thân mà còn góp phần ngăn chặn nguy cơ lây lan dịch bệnh trong cộng đồng.

Nguồn tham khảo: Quyết định số 1505/QĐ-BYT ngày 25/5/2026 của Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Ebola.

Thông tin liên hệ Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc