Vắc xin Qdenga: Giải pháp phòng bệnh sốt xuất huyết chủ động tại Việt Nam
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây ra, lây truyền qua muỗi Aedes. Bệnh có thể diễn biến từ nhẹ đến nặng, với các biến chứng nguy hiểm như sốc, xuất huyết nặng, suy đa cơ quan, đặc biệt ở trẻ em và người có bệnh nền. Trong bối cảnh dịch bệnh diễn biến phức tạp, việc phòng bệnh chủ động đóng vai trò quan trọng trong giảm gánh nặng bệnh tật.
Vắc xin Qdenga – bước tiến trong phòng bệnh sốt xuất huyết
Vắc xin Qdenga do hãng Takeda (Nhật Bản) phát triển, đã được Bộ Y tế Việt Nam cấp phép lưu hành vào tháng 5/2024 và triển khai tiêm chủng từ tháng 9/2024 tại các cơ sở tiêm chủng. Đây là vắc xin đầu tiên được lưu hành tại Việt Nam có khả năng phòng bệnh sốt xuất huyết.
Qdenga là vắc xin sống giảm độc lực, tái tổ hợp, có khả năng tạo miễn dịch chủ động chống lại cả 4 tuýp huyết thanh virus Dengue (DEN-1, DEN-2, DEN-3, DEN-4), là nguyên nhân gây bệnh sốt xuất huyết ở người .

Hiệu quả và ý nghĩa lâm sàng
Các nghiên cứu lâm sàng đa quốc gia cho thấy vắc xin Qdenga có hiệu quả bảo vệ cao:
- Hiệu quả phòng bệnh sốt xuất huyết có triệu chứng trên 80%
- Giảm nguy cơ nhập viện do sốt xuất huyết trên 90% khi tiêm đủ liều
- Có hiệu quả ở cả người chưa từng mắc và người đã từng mắc sốt xuất huyết
Việc sử dụng vắc xin có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh người đã từng mắc sốt xuất huyết có nguy cơ diễn biến nặng hơn ở các lần nhiễm sau .
Đối tượng và phác đồ tiêm chủng
Vắc xin Qdenga được chỉ định cho:
- Trẻ em từ 4 tuổi trở lên
- Người lớn đến 60 tuổi
Phác đồ tiêm gồm:
- 02 liều, mỗi liều 0,5 ml
- Khoảng cách giữa 2 liều là 3 tháng
Việc chỉ định tiêm cần được thực hiện sau khi khám sàng lọc và tư vấn bởi bác sĩ nhằm bảo đảm an toàn.
Cơ chế tác dụng
Sau khi tiêm, vắc xin kích thích hệ miễn dịch tạo ra kháng thể đặc hiệu chống lại virus Dengue. Cơ chế này giúp cơ thể hình thành miễn dịch chủ động, từ đó giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế diễn biến nặng khi tiếp xúc với virus trong thực tế.
Chống chỉ định và thận trọng
Không tiêm vắc xin Qdenga trong các trường hợp:
- Quá mẫn với thành phần của vắc xin
- Người suy giảm miễn dịch
- Phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú
Cần thận trọng ở người đang mắc bệnh cấp tính, sốt cao hoặc đang điều trị bằng thuốc ức chế miễn dịch. Việc quyết định tiêm chủng phải do bác sĩ chuyên môn đánh giá.
Theo dõi sau tiêm
Sau khi tiêm, người được tiêm cần được theo dõi tại cơ sở y tế tối thiểu 30 phút để phát hiện sớm các phản ứng bất thường. Sau đó tiếp tục theo dõi tại nhà trong 24–48 giờ.
Các phản ứng thường gặp sau tiêm bao gồm đau tại chỗ tiêm, sốt nhẹ, mệt mỏi, thường tự hết sau vài ngày và không cần can thiệp đặc biệt .
Vai trò của vắc xin trong chiến lược phòng bệnh
Vắc xin Qdenga là một công cụ quan trọng trong phòng chống sốt xuất huyết, tuy nhiên không thay thế hoàn toàn các biện pháp kiểm soát muỗi và môi trường. Việc phòng bệnh hiệu quả cần kết hợp:
- Diệt lăng quăng, bọ gậy
- Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi
- Sử dụng các biện pháp phòng tránh muỗi đốt
Việc triển khai vắc xin Qdenga tại Việt Nam đánh dấu bước tiến quan trọng trong công tác dự phòng sốt xuất huyết. Tiêm chủng đúng đối tượng, đúng lịch và kết hợp với các biện pháp phòng bệnh khác sẽ góp phần giảm tỷ lệ mắc, giảm biến chứng nặng và giảm gánh nặng cho hệ thống y tế.
Tiêm phòng sốt xuất huyết tại Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc
Tại Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc, dịch vụ tiêm chủng được triển khai theo quy trình an toàn, khoa học, với sự thăm khám và tư vấn trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa trước khi chỉ định tiêm.
Lợi ích khi tiêm phòng tại bệnh viện:
- Được khám sàng lọc kỹ trước tiêm
- Tư vấn cá thể hóa theo độ tuổi và tình trạng sức khỏe
- Theo dõi sau tiêm đảm bảo an toàn
- Môi trường tiêm chủng thân thiện, phù hợp với trẻ em
Việc tiêm phòng cần được bác sĩ đánh giá chỉ định cụ thể, không áp dụng đại trà cho tất cả đối tượng.
Thông tin liên hệ BỆNH VIỆN SẢN NHI VĨNH PHÚC
Hotline CSKH: 0911.553.115
Hotline Cấp cứu 24/7: 0859.873.115
Hotline Tiêm chủng: 0859.573.115
Địa chỉ: Km số 9, đường tránh Vĩnh Yên, xã Tề Lỗ, tỉnh Phú Thọ
Email: chamsockhachhang.sannhivp@gmail.com
Fanpage | Zalo | YouTube: Bệnh Viện Sản Nhi Vĩnh Phúc
Tài liệu tham khảo
Bộ Y tế Việt Nam (2023). Quyết định số 2760/QĐ-BYT ngày 06/7/2023 của Bộ Y tế V/v ban hành Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị Sốt xuất huyết Dengue