Khám sức khỏe tiền hôn nhân: Bước chuẩn bị cần thiết nhằm bảo vệ sức khỏe sinh sản và nâng cao chất lượng dân số

Khám sức khỏe tiền hôn nhân là gì?

Khám sức khỏe tiền hôn nhân là hoạt động thăm khám, tư vấn và thực hiện các xét nghiệm cần thiết trước khi kết hôn hoặc trước khi có kế hoạch mang thai nhằm đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe, sức khỏe sinh sản của cả nam và nữ; phát hiện sớm các bệnh lý nội khoa, bệnh truyền nhiễm, bệnh lây truyền qua đường tình dục, các bất thường về di truyền hoặc các yếu tố nguy cơ có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, diễn biến thai kỳ và sức khỏe của thế hệ sau.

Khám tiền hôn nhân là một nội dung quan trọng trong chăm sóc sức khỏe trước khi mang thai (Preconception Care), được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều hiệp hội chuyên ngành sản phụ khoa trên thế giới khuyến cáo thực hiện đối với các cặp đôi chuẩn bị kết hôn hoặc dự định sinh con.

Vì sao cần khám sức khỏe tiền hôn nhân?

Nhiều bệnh lý nội khoa, bệnh lý sinh sản hoặc bệnh truyền nhiễm có thể diễn biến âm thầm trong thời gian dài mà không biểu hiện triệu chứng lâm sàng. Nếu không được phát hiện và xử trí trước khi mang thai, các bệnh lý này có thể làm tăng nguy cơ vô sinh, hiếm muộn, sảy thai, thai lưu, sinh non, dị tật bẩm sinh hoặc lây truyền từ mẹ sang con.

Khám sức khỏe tiền hôn nhân giúp:

Đánh giá tình trạng sức khỏe tổng quát của cả hai vợ chồng trước khi kết hôn.

Phát hiện và điều trị sớm các bệnh lý nội khoa có thể ảnh hưởng đến thai kỳ.

Đánh giá sức khỏe sinh sản nam và nữ.

Tầm soát các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Xác định nguy cơ mang gen bệnh di truyền khi có chỉ định.

Đánh giá khả năng sinh sản ở những trường hợp có yếu tố nguy cơ.

Tư vấn tiêm chủng trước mang thai theo khuyến cáo.

Tư vấn bổ sung vi chất, dinh dưỡng, lối sống và kế hoạch mang thai an toàn.

Giảm nguy cơ tai biến sản khoa và nâng cao chất lượng dân số.

Lợi ích của khám sức khỏe tiền hôn nhân

1. Đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe

Khám lâm sàng kết hợp các xét nghiệm cận lâm sàng giúp phát hiện sớm nhiều bệnh lý nội khoa như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn chức năng tuyến giáp, thiếu máu, bệnh gan, bệnh thận hoặc các rối loạn chuyển hóa có thể ảnh hưởng đến quá trình mang thai.

2. Đánh giá sức khỏe sinh sản

Thông qua thăm khám chuyên khoa và các xét nghiệm phù hợp, bác sĩ có thể phát hiện các bất thường của cơ quan sinh sản, rối loạn nội tiết hoặc các yếu tố nguy cơ gây suy giảm khả năng sinh sản ở cả nam và nữ.

3. Phòng ngừa lây truyền bệnh

Việc tầm soát các bệnh truyền nhiễm như viêm gan B, viêm gan C, HIV, giang mai và một số bệnh lây truyền qua đường tình dục khác giúp xây dựng kế hoạch điều trị hoặc dự phòng nhằm giảm nguy cơ lây truyền cho bạn đời và con.

4. Giảm nguy cơ dị tật bẩm sinh

Khám tiền hôn nhân tạo điều kiện để tư vấn tiêm chủng, bổ sung acid folic, kiểm soát bệnh lý mạn tính và chỉ định xét nghiệm di truyền khi cần thiết, góp phần giảm nguy cơ dị tật bẩm sinh và các biến chứng thai kỳ.

5. Xây dựng kế hoạch mang thai an toàn

Bác sĩ sẽ tư vấn thời điểm mang thai phù hợp, chế độ dinh dưỡng, sử dụng thuốc, bổ sung vi chất và thay đổi lối sống nhằm tối ưu hóa sức khỏe sinh sản của cả hai vợ chồng.

Khám sức khỏe tiền hôn nhân gồm những nội dung gì?

Danh mục khám và xét nghiệm không áp dụng giống nhau cho tất cả các trường hợp. Bác sĩ sẽ chỉ định dựa trên tuổi, tiền sử bệnh lý cá nhân, tiền sử gia đình, tiền sử sản phụ khoa, tiền sử sinh sản, các yếu tố nguy cơ nghề nghiệp, tiền sử sử dụng thuốc và nhu cầu sinh sản của từng người.

* Đối với nam giới

Khám lâm sàng

Khám nội khoa tổng quát.

Đánh giá chỉ số khối cơ thể (BMI), huyết áp và các dấu hiệu sinh tồn.

Khám nam khoa.

Đánh giá cơ quan sinh dục ngoài.

Khám tinh hoàn, mào tinh hoàn và thừng tinh.

Phát hiện các bất thường như tinh hoàn ẩn, giãn tĩnh mạch thừng tinh, hẹp bao quy đầu, cong dương vật hoặc các dị tật bẩm sinh khác.

Xét nghiệm cận lâm sàng

Có thể bao gồm: xét nghiệm huyết học, đường huyết, đánh giá chức năng gan, chức năng thận, tổng phân tích nước tiểu, xác định nhóm máu (khi cần), đồng thời tầm soát các bệnh truyền nhiễm như viêm gan B, viêm gan C, HIV, giang mai và các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác … theo chỉ định của bác sĩ.

Đánh giá sức khỏe sinh sản

Tùy theo tình trạng sức khỏe, tiền sử bệnh lý và nhu cầu sinh sản của từng người, bác sĩ có thể chỉ định thực hiện thêm tinh dịch đồ, định lượng hormon sinh dục, siêu âm bìu, siêu âm tuyến tiền liệt, xét nghiệm di truyền hoặc các thăm dò chuyên sâu khác nhằm đánh giá toàn diện khả năng sinh sản và phát hiện sớm các bất thường nếu có.

* Đối với nữ giới

Khám lâm sàng

Khám nội khoa tổng quát.

Đánh giá dinh dưỡng và chỉ số BMI.

Khám phụ khoa.

Khám vú.

Chẩn đoán hình ảnh

Siêu âm tử cung và phần phụ.

Đánh giá buồng trứng, tử cung và các cấu trúc vùng chậu.

Xét nghiệm cận lâm sàng

Tùy từng trường hợp, các xét nghiệm có thể được chỉ định gồm: xét nghiệm huyết học, đường huyết, chức năng gan, chức năng thận, nước tiểu, nhóm máu và yếu tố Rh (khi cần), cùng các xét nghiệm tầm soát bệnh truyền nhiễm như viêm gan B, viêm gan C, HIV, giang mai, đánh giá miễn dịch Rubella và các xét nghiệm khác theo chỉ định của bác sĩ.

Đánh giá sức khỏe sinh sản

Những lưu ý trước khi khám

Để bảo đảm kết quả khám và xét nghiệm có giá trị chẩn đoán, người khám nên lưu ý:

Mang theo hồ sơ khám bệnh và các kết quả xét nghiệm trước đây (nếu có).

Thông báo đầy đủ tiền sử bệnh lý cá nhân và gia đình.

Liệt kê các thuốc hoặc thực phẩm bảo vệ sức khỏe đang sử dụng.

Hạn chế sử dụng rượu, bia và các chất kích thích trước khi khám.

Ngủ đủ giấc trong đêm trước ngày khám.

Thực hiện nhịn ăn theo hướng dẫn nếu có chỉ định xét nghiệm sinh hóa máu.

Nam giới nếu được chỉ định làm tinh dịch đồ nên kiêng xuất tinh từ 2–7 ngày trước khi lấy mẫu theo hướng dẫn chuyên môn.

Nữ giới nên khám phụ khoa sau khi sạch kinh khoảng 3–5 ngày, trừ trường hợp có chỉ định khác của bác sĩ.

Thời điểm khám tiền hôn nhân thích hợp

Nên thực hiện khám sức khỏe tiền hôn nhân ít nhất từ 3–6 tháng trước thời điểm dự định mang thai hoặc trước khi kết hôn.

Điều trị ổn định các bệnh lý nếu được phát hiện.

Hoàn thành các mũi tiêm chủng cần thiết trước khi mang thai.

Có đủ thời gian bổ sung acid folic và các vi chất thiết yếu.

Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, cân nặng và lối sống.

Chuẩn bị sức khỏe thể chất và sức khỏe sinh sản ở trạng thái tối ưu trước khi có thai.

Kết luận

Khám sức khỏe tiền hôn nhân là một biện pháp dự phòng có giá trị trong chăm sóc sức khỏe sinh sản, góp phần phát hiện sớm các bệnh lý, đánh giá nguy cơ trước mang thai, xây dựng kế hoạch mang thai an toàn và giảm thiểu các biến chứng cho mẹ và trẻ sơ sinh. Việc chủ động khám sức khỏe trước kết hôn không chỉ bảo vệ sức khỏe của mỗi cá nhân mà còn góp phần nâng cao chất lượng dân số và xây dựng gia đình khỏe mạnh, hạnh phúc.

Khám sức khỏe tiền hôn nhân tại Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc

Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc triển khai dịch vụ khám sức khỏe tiền hôn nhân với sự phối hợp của các chuyên khoa Sản phụ khoa, Nam học, Hỗ trợ sinh sản, Chẩn đoán hình ảnh và Xét nghiệm…

Khách hàng được bác sĩ thăm khám, tư vấn và chỉ định các danh mục khám phù hợp với từng cá thể, bảo đảm hiệu quả, khoa học và tiết kiệm chi phí.

Thông tin liên hệ đặt lịch khám tại BỆNH VIỆN SẢN NHI VĨNH PHÚC

Hotline CSKH: 0911.553.115

Hotline Tiêm chủng: 0859.573.115

Hotline Cấp cứu 24/7: 0859.873.115

Địa chỉ: Km số 9, đường tránh Vĩnh Yên, xã Tề Lỗ, tỉnh Phú Thọ

Fanpage | Zalo | YouTube: Bệnh Viện Sản Nhi Vĩnh Phúc