Da kề da sau sinh – Phương pháp đơn giản mang lại nhiều lợi ích cho trẻ sơ sinh và mẹ

Da kề da sau sinh – Phương pháp đơn giản mang lại nhiều lợi ích cho trẻ sơ sinh và mẹ

Da kề da sau sinh là gì?

Da kề da sau sinh là phương pháp đặt trẻ sơ sinh nằm trực tiếp trên ngực trần của mẹ ngay sau khi chào đời. Đây là một can thiệp quan trọng trong chăm sóc sơ sinh thiết yếu sớm, được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế Việt Nam khuyến cáo thực hiện nhằm giúp trẻ thích nghi tốt với môi trường bên ngoài tử cung.

Việc tiếp xúc da kề da ngay sau sinh giúp trẻ giữ ấm cơ thể, ổn định nhịp thở, nhịp tim, đồng thời kích thích trẻ tìm vú và bú mẹ sớm. Đối với người mẹ, phương pháp này còn giúp tăng cường gắn kết mẹ – con, hỗ trợ tử cung co hồi tốt, giảm mất máu sau sinh và giảm căng thẳng sau sinh.

Theo hướng dẫn chuyên môn, quá trình da kề da sau sinh thường gồm các bước chính:

• Lau khô và đánh giá tình trạng của trẻ ngay sau khi sinh để phòng ngừa hạ thân nhiệt và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.

• Đặt trẻ tiếp xúc da kề da với mẹ ít nhất 90 phút và duy trì đến khi trẻ hoàn tất bữa bú đầu tiên giúp trẻ duy trì thân nhiệt, giảm nguy cơ nhiễm khuẩn, thúc đẩy việc bú mẹ sớm và hoàn toàn; giúp tử cung co hồi tốt, giảm mất máu, giảm đau, giảm căng thẳng và nguy cơ trầm cảm sau sinh cho mẹ

• Kẹp cắt dây rốn muộn, thường sau 1–3 phút khi dây rốn ngừng đập, giúp tăng lượng máu dự trữ cho trẻ.

• Hỗ trợ trẻ bú mẹ sớm, đặc biệt là sữa non – nguồn dinh dưỡng giàu kháng thể giúp tăng cường miễn dịch cho trẻ sơ sinh.

Trường hợp nào nên thực hiện da kề da?

Hầu hết trẻ sơ sinh khỏe mạnh sau sinh đều có thể thực hiện da kề da với mẹ. Ngay cả trong một số trường hợp trẻ cần hỗ trợ hô hấp nhẹ, nếu tình trạng ổn định thì vẫn có thể thực hiện phương pháp này dưới sự theo dõi của nhân viên y tế.

Trường hợp cần trì hoãn

Việc da kề da có thể tạm hoãn trong một số trường hợp như:

• Người mẹ có tình trạng sức khỏe chưa ổn định sau sinh.

• Người mẹ mắc một số bệnh truyền nhiễm đang tiến triển như lao hoạt động hoặc thủy đậu toàn phát.

Khi sức khỏe của mẹ ổn định, nhân viên y tế sẽ hỗ trợ thực hiện da kề da và cho trẻ bú mẹ sớm.

Những lưu ý khi thực hiện da kề da

Trong một số tình huống đặc biệt, nhân viên y tế sẽ hỗ trợ thêm để đảm bảo an toàn cho mẹ và bé:

• Nếu người mẹ được gây mê toàn thân khi mổ lấy thai, nhân viên y tế hoặc người thân sẽ hỗ trợ giữ trẻ cho đến khi mẹ tỉnh táo.

• Nếu mẹ mắc nhiễm khuẩn hô hấp, mẹ vẫn có thể thực hiện da kề da nhưng cần đeo khẩu trang và tuân thủ các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm.

Cha mẹ cần chuẩn bị gì trước khi thực hiện da kề da?

Để việc da kề da diễn ra thuận lợi và an toàn, sản phụ sẽ được nhân viên y tế tư vấn trước khi sinh về lợi ích và cách thực hiện phương pháp này.

Một số điều cha mẹ có thể chuẩn bị gồm:

• Giữ tâm lý thoải mái, hợp tác với nhân viên y tế trong quá trình sinh và chăm sóc sau sinh.

• Nếu có thể, nên có người thân đồng hành khi sinh để hỗ trợ và động viên sản phụ.

• Sau khi sinh, mẹ nên ôm trẻ sát ngực, giữ tư thế thoải mái để trẻ dễ dàng tiếp xúc và tìm vú mẹ.

Trong suốt quá trình da kề da, nhân viên y tế sẽ theo dõi sát tình trạng của mẹ và trẻ, đảm bảo trẻ thở tốt, giữ ấm cơ thể và bú mẹ an toàn.

Lợi ích lâu dài của da kề da

Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng da kề da sau sinh mang lại nhiều lợi ích quan trọng như:

• Giúp trẻ ổn định thân nhiệt và nhịp thở tốt hơn

• Tăng tỷ lệ bú mẹ sớm và bú mẹ hoàn toàn

• Giảm nguy cơ nhiễm khuẩn sơ sinh

• Tăng cường sự gắn kết tình cảm giữa mẹ và con

Vì vậy, da kề da được xem là một trong những bước chăm sóc quan trọng nhất ngay sau khi trẻ chào đời, góp phần giúp trẻ có khởi đầu khỏe mạnh.

Thông tin liên hệ BỆNH VIỆN SẢN NHI VĨNH PHÚC

Hotline CSKH: 0911.553.115

Hotline Cấp cứu 24/7: 0859.873.115

Địa chỉ: Km số 9, đường tránh Vĩnh Yên, xã Tề Lỗ, tỉnh Phú Thọ

Email: chamsockhachhang.sannhivp@gmail.com

Fanpage | Zalo | YouTube: Bệnh Viện Sản Nhi Vĩnh Phúc

Tài liệu tham khảo: Quyết định số 426/QĐ-BYT ngày 11/02/2026 của Bộ Y tế ngày 11/02/2026 về việc ban hành Quy trình kỹ thuật về sơ sinh.